Grondrechten

Groot-Brittannië publiceert conversietherapie-wet — met een zorguitzondering die verdeeld ontvangen wordt

Na jaren van uitstel publiceerde de Britse regering op 25 juni 2026 een concept-wetsvoorstel tegen conversiepraktijken, inclusief pogingen om iemands genderidentiteit te veranderen. De uitzondering voor 'legitieme zorg en therapie' wordt door sommige belangenorganisaties zelf een gat in de wet genoemd.

Op 25 juni 2026 publiceerde de Britse regering het langverwachte concept-wetsvoorstel dat conversiepraktijken in Engeland en Wales strafbaar moet stellen. Na jaren van aankondigingen en uitstel ligt er nu een tekst — en die tekst roept meteen een vraag op die ook in Nederland speelt: waar eindigt een strafbare poging om iemand te 'bekeren', en waar begint een gewoon therapeutisch gesprek?

Wat het wetsvoorstel regelt

De Draft Conversion Practices Bill is nadrukkelijk 'trans-inclusive': ze verbiedt niet alleen pogingen om iemands seksuele gerichtheid te veranderen, maar ook pogingen om iemands transgender-identiteit te veranderen. Strafbaar wordt conduct die met opzet iemands identiteit probeert te wijzigen door misbruik dat ernstige schade, angst of nood veroorzaakt — fysiek, seksueel, economisch of psychologisch. Ook het aanzetten tot of assisteren bij zulke praktijken buiten Engeland en Wales valt eronder. Op de zwaarste vorm staat tot vijf jaar cel, naast onbeperkte boetes. Daarnaast komt er een civielrechtelijk instrument: de Conversion Practice Protection Order, naar het model van de bestaande beschermingsbevelen tegen gedwongen huwelijken en vrouwelijke genitale verminking, waarmee iemand preventief beschermd kan worden nog voordat er strafrechtelijk is vervolgd.

Een uitzondering die zelf al ter discussie staat

Het wetsvoorstel bevat uitdrukkelijk een uitzondering voor 'legitieme zorg en therapie' en stelt dat het enkel uiten van een overtuiging over LGBT+-identiteiten niet strafbaar wordt. Minister Olivia Bailey verdedigde de aanpak: "Legal loopholes have left LGBT+ people vulnerable to these harmful acts which is why we must legislate." Opmerkelijk genoeg komt de scherpste kritiek niet van tegenstanders van het verbod, maar van een organisatie die de wet juist toejuicht: de Trans Advocacy and Complaints Collective noemt de zorguitzondering "a loophole large enough to drive conversion practices through" — breed genoeg, in hun lezing, om de praktijken die de wet wil verbieden er alsnog doorheen te laten glippen.

Wat dit betekent voor het Nederlandse debat

Dat een voorstander en critici van conversietherapie-wetgeving hier over dezelfde formulering strijden, illustreert precies het probleem waar ook de Nederlandse conversiewet mee kampt: een therapeut die eerst onderzoekt of iemands genderidentiteit blijvend is voordat hij een behandeltraject start, begeeft zich in een grijs gebied — is dat zorgvuldig werk, of is het al een poging tot 'conversie'? En omgekeerd: is het meteen bevestigen van een gemelde genderidentiteit, zonder dat onderzoek, zelf ook een vorm van sturing? Zolang zelfs voorstanders van een verbod het onderling oneens zijn over waar die grens ligt, blijft een scherpe wettelijke definitie van conversiepraktijken een lastige opgave — in Londen net zo goed als in Den Haag.

Hoe nu verder

Het voorstel gaat eerst door een periode van pre-legislative scrutiny, waarin parlementariërs en belangenorganisaties de tekst nog kunnen laten aanscherpen voordat er een echt wetsvoorstel bij het Lagerhuis wordt ingediend. Een datum voor inwerkingtreding is er dan ook nog niet.

Saskia Weijermars

Saskia Weijermars

Redactie

Veelgestelde vragen

Meer lezen over de conversiewet? Bekijk alle artikelen of de wettekst.